A proposito di shirtankle72

Descrizione:

ผู้ต้องหาต่างด้าวขอประกันตัวได้ไหม ศาลมองความเสี่ยงหลบหนีอย่างไร

ถ้าคุณมีเพื่อนหรือคนรู้จักเป็นชาวต่างชาติที่ถูกจับในคดีอาญา คำถามแรกที่ผุดขึ้นมาคือ ผู้ต้องหาต่างด้าวขอประกันตัวได้หรือไม่ คำตอบคือได้ เพราะกฎหมายให้สิทธิผู้ต้องหาหรือจำเลยทุกคนยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราวได้ ไม่ว่าจะเป็นคนไทยหรือต่างชาติ สิทธินี้อยู่ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 106 ที่เปิดทางให้ผู้ต้องหาหรือผู้มีส่วนได้เสียยื่นคำร้องต่อเจ้าพนักงานหรือศาลได้ตามขั้นตอน สำหรับคดีทั่วไปที่เกี่ยวกับ ประกันตัว ต่างด้าว จึงไม่ใช่เรื่องที่ถูกตัดสิทธิ์ตั้งแต่ต้น เพียงแต่ศาลจะมองปัจจัยเสี่ยงเพิ่มขึ้นตามสถานะและพฤติการณ์ของแต่ละคน
สิ่งสำคัญที่ต้องทำความเข้าใจคือ การขอประกันตัวเป็นขั้นตอนที่ต้องยื่นให้ถูกช่องทางและถูกชั้นของคดี ตั้งแต่ชั้นสอบสวนไปจนถึงชั้นศาล และเมื่อคดีเข้าสู่การพิจารณาของศาลแล้ว การยื่นคำร้องก็ต้องเป็นไปตามที่กฎหมายกำหนดไว้ในมาตรา 106 เช่นกัน หากต้องการดูภาพรวมของขั้นตอนทั้งหมดสามารถอ่าน ดูข้อมูลประกอบ เพื่อเตรียมตัวได้ถูกจุด
ก่อนถูกจับถ้าเป็นชาวต่างชาติ ต้องเตรียมอะไรไว้บ้างไหม?
สิ่งที่ควรเตรียมไว้ตั้งแต่ต้นคือเอกสารแสดงตัวตน เช่น หนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว และข้อมูลคนที่สามารถเป็นนายประกันได้ เพราะเมื่อถูกจับกุม เจ้าหน้าที่จะต้องรู้ว่าคุณเป็นใครและติดต่อใครได้บ้าง การมีเอกสารครบช่วยลดความยุ่งยากในการยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราวในชั้นสอบสวน และทำให้กระบวนการตรวจสอบตัวตนเป็นไปอย่างรวดเร็วมากขึ้น
นอกจากนี้ควรแจ้งให้ญาติหรือเพื่อนที่ไว้วางใจทราบล่วงหน้าว่าถ้ามีเหตุจำเป็นต้องติดต่อทนายความหรือหาหลักประกัน จะต้องทำอย่างไร เพราะตามมาตรา 7/1 ผู้ถูกควบคุมมีสิทธิพบและปรึกษาทนายความเป็นการเฉพาะตัว และมีสิทธิได้รับการเยี่ยมหรือติดต่อญาติพอสมควร ถ้าเตรียมการไว้ก่อนจะช่วยให้การดำเนินการหลังถูกจับราบรื่นขึ้น
ชั้นสอบสวนยื่นคำร้องต่อใคร และต่างจากการยื่นต่อศาลอย่างไร?
ในชั้นสอบสวน ผู้ต้องหาที่ยังไม่ถูกฟ้องยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราวต่อพนักงานสอบสวนหรือพนักงานอัยการได้ตามมาตรา 106 และเมื่อถูกขังตามหมายศาลแต่ยังไม่ถูกฟ้อง ต้องยื่นต่อศาลนั้น ส่วนเมื่อถูกฟ้องแล้วต้องยื่นต่อศาลชั้นต้นที่ชำระคดี ความแตกต่างคือชั้นสอบสวนเจ้าหน้าที่อาจพิจารณาเงื่อนไขตามที่กฎหมายให้อำนาจ ในขณะที่ชั้นศาลจะใช้เกณฑ์ตามมาตรา 108 ในการวินิจฉัย
อีกจุดที่ต่างกันคือระยะเวลาการปล่อยชั่วคราวในชั้นสอบสวน ตามมาตรา 113 ใช้ได้ระหว่างสอบสวนจนกว่าศาลจะสั่งขังหรือประทับฟ้อง แต่ไม่เกินสามเดือนนับจากวันแรกที่ปล่อย และถ้ามีเหตุจำเป็นขยายได้แต่ไม่เกินหกเดือน ซึ่งหมายความว่าคนต่างด้าวที่ได้รับการปล่อยในชั้นนี้ต้องติดตามนัดหมายอย่างเคร่งครัด เพราะถ้าผิดสัญญาประกันอาจมีผลตามมาตรา 119 ต่อไป
ทนายความ
ศาลใช้เกณฑ์อะไรบ้างในการตัดสินใจว่าให้ประกันตัวหรือไม่?
ตามมาตรา 108 ศาลจะพิจารณาความหนักเบาแห่งข้อหา พยานหลักฐานในคดี พฤติการณ์แห่งคดี ความน่าเชื่อถือของผู้ร้องขอประกันหรือหลักประกัน แนวโน้มการหลบหนี และภัยอันตรายที่อาจเกิดจากการปล่อยตัว สำหรับผู้ต้องหาต่างด้าว ปัจจัยเรื่องที่อยู่และความผูกพันในประเทศไทยมักถูกหยิบขึ้นมาพิจารณาเป็นพิเศษ เพราะศาลต้องประเมินว่าเขาจะอยู่ให้ครบกระบวนการหรือจะหายตัวไป
นอกจากนี้ มาตรา 108/1 ยังระบุว่าการสั่งไม่ให้ปล่อยชั่วคราวจะทำได้ต่อเมื่อมีเหตุอันควรเชื่อว่าจะหลบหนี ไปยุ่งเหยิงกับพยานหลักฐาน ก่อเหตุอันตรายประการอื่น ผู้ร้องขอประกันหรือหลักประกันไม่น่าเชื่อถือ หรือการปล่อยจะเป็นอุปสรรคต่อการสอบสวนหรือการดำเนินคดี คำสั่งไม่ให้ปล่อยต้องแสดงเหตุผลและแจ้งเป็นหนังสือโดยเร็ว ดังนั้นถ้าศาลไม่อนุญาต ท่านมีสิทธิได้รับทราบเหตุผลเป็นลายลักษณ์อักษร
thanaidee
คดีอัตราโทษสูงมีขั้นตอนเพิ่มอะไรเกี่ยวกับคนต่างด้าวหรือไม่?
คดีที่มีอัตราโทษจำคุกอย่างสูงเกินสิบปี ตามมาตรา 109 ศาลต้องถามพนักงานสอบสวน พนักงานอัยการ หรือโจทก์ว่าจะคัดค้านการปล่อยชั่วคราวหรือไม่ จะงดถามได้ก็ต่อเมื่อมีเหตุอันควรและต้องบันทึกเหตุไว้ และตามมาตรา 110 ผู้ถูกปล่อยชั่วคราวในคดีประเภทนี้ต้องมีประกัน โดยจะมีหลักประกันด้วยหรือไม่ก็ได้ แต่การเรียกประกันหรือหลักประกันจะเรียกจนเกินควรแก่กรณีไม่ได้
สำหรับคนต่างด้าวในคดีโทษสูง การมีหลักประกันเพิ่มเติมอาจเป็นสิ่งที่ศาลคาดหวังมากขึ้น เพราะความกังวลเรื่องการหลบหนีออกนอกประเทศมีน้ำหนักกว่าคนที่มีสัญชาติไทย แต่ไม่ได้หมายความว่าจะขอประกันไม่ได้ เพราะกฎหมายเปิดทางไว้เช่นเดิม และเจ้าพนักงานหรือศาลต้องรีบสั่งคำร้องอย่างรวดเร็วตามมาตรา 107
ระหว่างถูกควบคุมตัว ชาวต่างชาติมีสิทธิอะไรที่ต้องรู้ไว้?
ตามมาตรา 7/1 ผู้ถูกจับหรือผู้ต้องหาที่ถูกควบคุมมีสิทธิพบและปรึกษาผู้ที่จะเป็นทนายความเป็นการเฉพาะตัว ให้ทนายหรือผู้ไว้วางใจเข้าฟังการสอบปากคำ ได้รับการเยี่ยมหรือติดต่อญาติตามสมควร และได้รับการรักษาพยาบาลโดยเร็วเมื่อเจ็บป่วย สิทธิเหล่านี้ใช้กับชาวต่างชาติเช่นกัน แต่ในทางปฏิบัติควรแจ้งความประสงค์ให้เจ้าหน้าที่ทราบอย่างชัดเจน
หากเป็นชาวต่างชาติที่สื่อสารภาษาไทยได้จำกัด ควรขอให้มีการจัดหาล่ามหรือผู้ช่วยแปลในการติดต่อกับเจ้าหน้าที่ เพื่อไม่ให้เกิดการเข้าใจผิดในขั้นตอนสำคัญ และควรบันทึกชื่อเจ้าหน้าที่กับเวลาที่ติดต่อไว้ทุกครั้ง เผื่อต้องใช้ประกอบการยื่นคำร้องในภายหลัง
ถ้าศาลไม่อนุญาตให้ประกันตัว ยังมีทางดำเนินการต่ออย่างไร?
ตามมาตรา 119 ทวิ ถ้าศาลสั่งไม่อนุญาตให้ปล่อยชั่วคราว ผู้ร้องขอมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งได้ คำสั่งของศาลชั้นต้นให้อุทธรณ์ไปศาลอุทธรณ์ คำสั่งของศาลอุทธรณ์ให้อุทธรณ์ไปศาลฎีกา แต่ถ้าศาลอุทธรณ์ยืนตามศาลชั้นต้นที่ไม่ให้ประกัน คำสั่งนั้นเป็นที่สุด อย่างไรก็ดี การยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราวใหม่ยังทำได้
การยื่นคำร้องใหม่ควรปรับปรุงจุดที่ศาลเคยตั้งข้อสังเกต เช่น เพิ่มความน่าเชื่อถือของหลักประกัน หรือเสนอบุคคลที่มีความสัมพันธ์ชัดเจนในประเทศไทยเพิ่มเติม การแก้ไขคำร้องให้ตรงกับเหตุผลที่ศาลระบุไว้ในคำสั่งไม่อนุญาตจะเป็นประโยชน์มาก เพราะท่านมีสิทธิได้รับสำเนาเหตุผลเป็นหนังสืออยู่แล้ว
หลังปล่อยตัวแล้ว คนต่างด้าวมีข้อควรระวังอะไรเป็นพิเศษ?
ตามมาตรา 111 ถ้าปล่อยตัวโดยไม่มีประกัน ผู้ต้องหาต่างด้าวต้องสาบานหรือปฏิญาณตนว่าจะมาตามนัดหรือหมายเรียก และตามมาตรา 112 สัญญาประกันจะกำหนดข้อความเรื่องการปฏิบัติตามนัดและเงื่อนไขต่างๆ ซึ่งต้องไม่เกินความจำเป็นแก่กรณี ฉะนั้นต้องจำไว้ว่าหลังปล่อยตัวแล้ว ยังมีพันธะที่ต้องปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัด
นอกจากนี้ตามมาตรา 115 ถ้ามีการเปลี่ยนแปลงพฤติการณ์ เช่น หลักประกันที่วางไว้ต่ำเกินไป เจ้าพนักงานหรือศาลอาจสั่งให้เพิ่มหรือเปลี่ยนหลักประกันได้ ในทางกลับกันถ้าพฤติการณ์ดีขึ้น ศาลอาจสั่งลดหลักประกันลงได้เช่นกัน และเมื่อคดีถึงที่สุดหรือความรับผิดตามสัญญาหมดไป หลักประกันจะถูกคืนตามมาตรา 118
อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์หรือเงื่อนไขเพิ่มเติมถูกนำมาใช้กับคนต่างด้าวได้แค่ไหน?
ตามมาตรา 108 ศาลอาจกำหนดเงื่อนไขเรื่องที่อยู่หรือเงื่อนไขอื่น หรือให้ใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เพื่อตรวจสอบหรือจำกัดการเดินทาง เมื่อผู้นั้นยินยอม สำหรับคนต่างด้าวที่ไม่มีที่อยู่เป็นหลักแหล่ง เงื่อนไขเหล่านี้อาจถูกนำมาใช้เป็นทางเลือกแทนการไม่ให้ประกัน เพื่อให้ศาลมั่นใจว่าสามารถติดตามตัวได้
ในทางปฏิบัติ ผู้ต้องหาควรทำความเข้าใจเงื่อนไขทั้งหมดก่อนลงนามยอมรับ เพราะหากฝ่าฝืนเงื่อนไขอาจกระทบต่อสถานะการประกันและความเชื่อถือต่อศาลในอนาคต ถ้ามีข้อสงสัยควรปรึกษาทนายความก่อนตอบรับเงื่อนไขใดๆ ทั้งสิ้น
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับประกันตัวคนต่างด้าว
คนต่างด้าวไม่มีญาติในประเทศไทย จะขอยื่นคำร้องเองได้ไหม?
สามารถยื่นได้ด้วยตัวเองตามมาตรา 106 ในฐานะผู้ต้องหา แต่ในทางปฏิบัติการมีทนายความหรือผู้มีประโยชน์เกี่ยวข้องช่วยยื่นคำร้องและจัดหาหลักประกันจะช่วยเพิ่มความน่าเชื่อถือของคำร้อง เพราะศาลต้องประเมินความน่าเชื่อถือของผู้ร้องขอและหลักประกันตามมาตรา 108
คำร้องขอปล่อยชั่วคราวของคนต่างด้าว ต้องแนบเอกสารอะไรบ้าง?
กฎหมายในมาตรา 106 กำหนดว่าคำร้องต้องยื่นโดยผู้ต้องหา จำเลย หรือผู้มีประโยชน์เกี่ยวข้อง โดยปกติจะแนบเอกสารแสดงตัวตนและข้อมูลหลักประกัน แต่รายละเอียดของเอกสารอาจแตกต่างตามแต่ละขั้นตอน แนะนำให้ปรึกษาทนายความหรือเจ้าหน้าที่ศาลก่อนยื่นเพื่อไม่ให้เสียเวลา
ศาลใช้เวลาพิจารณาคำร้องนานไหม?
มาตรา 107 กำหนดให้เจ้าพนักงานหรือศาลต้องรีบสั่งอย่างรวดเร็ว และเมื่อสั่งให้ปล่อยต้องดำเนินการทันที จึงไม่ควรมีระยะเวลาที่ล่าช้าโดยไม่มีเหตุผล แต่ช่วงเวลาที่แน่นอนขึ้นอยู่กับแต่ละกรณีและไม่สามารถยืนยันเป็นตัวเลขได้
ถ้าถูกควบคุมตัวอยู่ที่โรงพัก ต้องเริ่มจากขั้นตอนใดก่อน?
เริ่มจากการติดต่อพนักงานสอบสวนเพื่อยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราวในชั้นสอบสวนตามมาตรา 106 และแจ้งความประสงค์ใช้สิทธิตามมาตรา 7/1 ในการพบและปรึกษาทนายความ ตลอดจนติดต่อญาติได้ตามสมควร การเริ่มต้นอย่างถูกขั้นตอนจะช่วยให้ไม่เสียสิทธิ์
คนต่างด้าวที่อยู่ในระหว่างการพิจารณาของศาล ยื่นคำร้องซ้ำได้ไหม?
ยื่นได้ เพราะมาตรา 119 ทวิ ระบุชัดว่าแม้คำสั่งไม่อนุญาตจะเป็นที่สุด ก็ไม่ตัดสิทธิยื่นคำร้องใหม่ ควรยื่นพร้อมหลักประกันหรือเงื่อนไขที่ตอบโจทย์เหตุผลที่ศาลเคยยกขึ้นมา เพื่อเพิ่มโอกาสในการได้รับพิจารณา
หากกังวลเรื่องการถูกส่งตัวกลับประเทศ ควรแจ้งศาลตอนไหน?
ควรแจ้งตั้งแต่การยื่นคำร้องครั้งแรกหรือเมื่อศาลสอบถามถึงความเสี่ยง เพราะเป็นข้อมูลที่เกี่ยวกับแนวโน้มการหลบหนีตามมาตรา 108 การแจ้งอย่างตรงไปตรงมาจะช่วยให้ศาลประเมินได้ครบถ้วน และลดความเสี่ยงที่จะถูกมองว่าไม่ให้ความร่วมมือ
หมายเหตุ: ข้อมูลในบทความนี้เป็นความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับการขอประกันตัวคนต่างด้าวตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา ไม่ใช่คำปรึกษาเฉพาะกรณี แต่ละคดีมีข้อเท็จจริงที่แตกต่างกัน การตัดสินใจใดๆ ควรปรึกษาทนายความเพื่อรับคำแนะนำที่เหมาะกับสถานการณ์ของคุณ สำหรับภาพรวมบริการด้านกฎหมายอาญา ดูเพิ่มเติมได้ที่ thanaidee.com